Een paar jaar geleden kreeg het huis van Arjan Veraart automatisch het voorlopige energielabel G toegewezen, het slechtste label dat er is. Vandaag is het energielabel B, is de energierekening van 900 euro naar minder dan 400 euro per maand gegaan en is het huis volledig van het aardgas af. Wat begon met een simpele constatering, ‘dit huis verbruikt te veel energie’, groeide uit tot een verbouwing in fases, verspreid over meerdere jaren. Zijn ervaring laat zien dat verduurzamen geen kwestie is van alles in één keer aanpakken, maar van slimme, haalbare stappen.

Beginnen bij het dak

Toen bleek dat het huis nog geen energielabel had, kreeg het automatisch een voorlopig label G. Dat was voor Arjan het startsein om aan de slag te gaan. ‘We wisten al dat onze energierekening fors was. Dan ga je bedenken: hoe kan ik opschuiven richting C, B, misschien ooit A.’

Hij begon bewust bij het dak: de oude dakbedekking en isolatie eraf, er kwam 10 centimeter isolatiemateriaal voor terug, plus nieuwe dakbedekking en een nieuwe lichtstraat. Niet toevallig als eerste stap: ‘Als je ooit zonnepanelen wilt, moet je dat niet op een oud dak doen. Dan heb je net panelen liggen en moet na twee jaar het dak alsnog vernieuwd worden.’

Zonnecollectoren, speciaal glas en een gemeente die meedenkt

Na het dak volgden zonnecollectoren (buizen die zowel warm water als elektriciteit opwekken) en nieuw glas. Dat laatste bleek een hele zoektocht, want de woning valt onder beschermd gemeentegezicht: vanaf de straat mocht niet te zien zijn dat er dubbel glas in zat. De oplossing kwam in de vorm van extra dun isolatieglas (7 mm), waarbij alleen bij schuin invallend licht de afstandshouders tussen de glaslagen zichtbaar zijn.

Het effect was meteen merkbaar: ‘geen vochtige ramen meer in de ochtend, en in de winter geen koude luchtstroom meer die je voelt zodra je vlak bij het raam staat’. In de zomer houdt het huis de warmte juist beter buiten: ‘Als het buiten 35 graden is, kan ik het hier beneden op 25 graden houden.’

De laatste stap: van het gas af

De grootste stap kwam als laatste: een warmtepomp (uiteindelijk zelfs twee, want één bleek niet genoeg voor zowel verwarming als warm water) en volledig van het aardgas af. Financieel bleek dit verreweg de belangrijkste maatregel. ‘Het grootste verschil wordt gemaakt met het afsluiten van het gas’, zegt hij. ‘Andere maatregelen helpen ook, maar net dat stukje.’ De energierekening zakte daardoor het meest drastisch, ondanks dat een warmtepomp wél stroom verbruikt.

Een warmtepomp vraagt wel om een andere manier van stoken dan een cv-ketel gewend is: niet 's nachts de temperatuur laten zakken en overdag weer opstoken, maar een constante temperatuur aanhouden. ‘Zo’n warmtepomp is eigenlijk een broedende kip: die moet je met rust laten. Dat levert het meeste comfort op en is ook nog eens het beste voor de energierekening.’

Niet alles hoeft: bewuste keuzes om iets juist niet te doen

Opvallend genoeg deed hij niet alle mogelijke maatregelen. Spouwmuurisolatie liet hij bewust achterwege hij twijfelt of dat op de lange termijn goed blijft zitten bij zijn huis. Vloerisolatie deed hij evenmin: de vloer ligt op een betonnen plaat zonder kruipruimte, waardoor isoleren zou betekenen dat de hele vloer omhoog moet. ‘Dus besloot ik dat niet te doen.’ Het laat zien dat verduurzamen geen vinkjeslijst is die je helemaal moet afwerken: het gaat om de maatregelen die voor jóuw huis logisch zijn.

Isolatiemaatregelen verlagen de stookkosten

Hij is er eerlijk over dat niet iedereen in dezelfde positie zit. ‘Ik heb misschien meer te besteden dan de gemiddelde inwoner om te investeren. Ik heb niet steeds gekeken: verdien ik dit ooit helemaal terug?’ Toch benadrukt hij dat de aanpak stap voor stap met een langetermijnplan voor iedereen werkt, ook met een kleiner budget. Juist de goedkopere maatregelen, zoals vloerisolatie of spouwmuurisolatie kunnen voor minder warmteverlies zorgen, lagere stookkosten en een prettiger woonklimaat. Ook zonder dat je meteen van het gas af gaat.

Zijn advies aan wie twijfelt waar te beginnen: ‘oriënteer je breed, vraag gerust een AI-tool om een eerste advies op basis van je woning, en bedenk vooral een volgorde en een tijdspad. Je hoeft niet alles binnen twee jaar te doen, dat kan ook prima in vier of acht jaar. Heb geduld tot een investering zich terugbetaalt.’ Ook raadt hij aan je niet te laten ontmoedigen door voortschrijdende techniek: zonnepanelen en installaties van nu presteren beter dan die van een paar jaar terug, en dat zal over vijf jaar weer zo zijn. ‘Dat is geen reden om te wachten, het is een reden om gewoon te beginnen en onderweg bij te sturen.’

Ook aan de slag? De gemeente helpt

Twijfel je waar je zelf zou moeten beginnen? De gemeente biedt hulp: van onze partner Winst uit je Woning kan je energieadvies aan huis krijgen en elke zaterdag zitten er vrijwillige energiecoaches in de bibliotheek voor gratis advies. Heb je recht op isolatiesubsidie, dan is het energieadvies van Winst uit je Woning gratis. Kijk op energiepunt.nl/ijsselstein/isolatiesubsidie of je subsidie kan krijgen en hoeveel. Heb je een lager inkomen, dan krijg je zelfs een hoger subsidie bedrag, waardoor je vaak niet hoeft bij te betalen voor de isolatiemaatregel.